Politieke Standpunten

Politieke Standpunten

Standpunten Politieke Partijen over Wet op de Orgaandonatie

Het ADR-systeem wordt niet gesteund door de meerderheid in de Tweede Kamer;
SP, D66, GroenLinks zijn voor het ADR-systeem, de overige partijen zijn tegen.

In juni 2008 werd het Masterplan Orgaandonatie gepubliceerd (zie http://www.nierstichting.nl//actueel/nieuws/nieuwsarchief/masterplanorgaandonatie ). Het Masterplan Orgaandonatie is het werk van de Coördinatie Groep Orgaandonatie (CGOD), ook wel naar de voorzitter “commissie Terlouw” genoemd. Het Masterplan is een al omvattend voorstel om te proberen om de wachttijd en -lijsten voor orgaantransplantatie zo kort mogelijk te maken. Echter nog voordat het Masterplan Orgaandonatie officieel kon worden gepresenteerd, maakte de Minister van VWS, de heer Klink, bekend dat hij het Masterplan niet zou gaan uitvoeren. De minister kan zich niet vinden in het door de commissie Terlouw voorgestelde Actief Donor Registratie (ADR) systeem, waarbij van iedere Nederlander geregistreerd staat of hij of zij bij overlijden al dan niet donor zou willen zijn. Zonder enig onderzoek over de effectiviteit verricht te hebben, stelde de minister het Activerend Toestemming Systeem (ATS) voor, waarbij de nabestaanden een prominente rol spelen.

Op verzoek van met name de PvdA werd er in september 2008 een hoorzitting georganiseerd, waarbij de organisaties die aan de commissie Terlouw hebben deelgenomen een toelichting op het Masterplan Orgaandonatie konden geven aan de leden van de Vaste Commissie voor Volksgezondheid, Welzijn en Sport (VWS).  Tijdens die hoorzitting van de vaste commissie voor VWS werd al duidelijk dat de meerderheid van de kamer niet van zins zou zijn om het Masterplan Orgaandonatie in zijn geheel, inclusief ADR systeem, te aanvaarden.

In het daaropvolgende Algemeen Overleg (AO) van de vaste kamercommissie van VWS in oktober werd duidelijk dat alleen de fracties van SP, D66, en GroenLinks het Masterplan inclusief het ADR systeem willen aanvaarden. De overige fracties willen allemaal iets anders dan het ADR-systeem en blokkeren daarmee het effectief aanpakken van het donortekort.
De PvdA en het CDA hebben elkaar gevonden in het voorstel om het oude, in 1998 afgeschafte, donorcodicil weer in te voeren. Dit donorcodicil, waaraan geen registratie verbonden is, zou dan moeten bestaan naast de huidige registratie. De promotie van dit “oude” donorcodicil zou moeten worden verzorgd door patiëntenorganisaties, die echter allemaal voor een geen bezwaar of ADR-systeem zijn. Dit geeft al aan hoe serieus dit voorstel van PvdA en CDA genomen moet worden.
De ChristenUnie wil de extra keuze “leg de vraag over donatie me later nog een keer voor” invoeren.
De SGP is wel voor donatie, maar alleen als de donor er heel bewust bij leven mee ingestemd heeft.
De PVV wil het huidige systeem niet veranderen, maar wel LDLE (living donor list exchange) invoeren. LDLE kan bij een nierpatiënt, die een donor bereid heeft gevonden om een nier te geven, maar waarbij de nier niet past. De donor zou dan kunnen doneren aan de eerste van de wachtlijst en de patiënt zou  dan heel hoog op de wachtlijst komen. LDLE is afgewezen door de Gezondheidsraad, omdat het oneerlijk zou zijn ten opzichte van de andere wachtenden op de wachtlijst. Bovendien zijn er steeds meer mogelijkheden voor donatie van een nier, o.a. via het cross-overprogramma en donatie door de bloedgroepen heen.
De VVD vindt dat de autonomie van de burger wordt aangetast door het ADR-systeem. Een merkwaardig argument aangezien er in het ADR-systeem verschillende keren de vraag over donatie wordt voorgelegd.
Geen van de partijen is voorstander van het ATS-systeem van minster Klink, waarbij een grotere rol aan de nabestaanden wordt toegekend.

Het tweede Algemeen Overleg van de vaste kamercommissie voor VWS over orgaandonatie was voornamelijk een herhaling van zetten. Alleen de fracties van SP, D66 en GroenLinks zijn voor een integrale invoering van het Masterplan Orgaandonatie. Alle andere partijen zijn niet bereid om een nieuw systeem in te voeren dat tot meer donoren kan leiden.

Ondertussen blijken er in 2008 aanzienlijk minder post-mortale donoren te zijn geweest dan in het jaar ervoor: een daling van meer dan 20%.  Dat  alles lijkt voor de meerderheid van de tweede kamer geen aanleiding te zijn om aan een systeemwijzing te werken.
Moties voor integrale invoering van het Masterplan Orgaandonatie of voor de invoering van het ADR-systeem bleken kansloos te zijn met alleen de stemmen van de fracties van SP, D66, en GroenLinks voor (35 van de 150 kamerleden).  

In het voorjaar van 2009 zal dhr. Klink de kamer de onderzoeksresultaten naar het ATS systeem en de donorkaart presenteren.

Klik op één van onderstaande partij logo's om de bijbehorende standpunten te bekijken.